Vergi, Maliye, Ekonomi, Sosyal Güvenlik, Ticaret Hukuku Hakkındaki Herşeyyeni e-konomi
İmdat TÜRKAY
18 Eylül 2016İmdat TÜRKAY
164OKUNMA

Yapılandırma Kapsamındaki Kurumlar ve Alacaklar

Bilindiği üzere, 6736 sayılı Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına İlişkin Kanun 19/08/2016 tarihli ve 29806 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmış ve yayımı tarihinde yürürlüğe girmiştir. TBMM tarafından 03/08/2016 tarihinde kabul edilen 6736 sayılı Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına İlişkin Kanun ile özel sektörün kamuya olan borç yükünün azaltılarak borçlara taksitle ödeme imkânı getirilmesi, ihtilafların sulh yoluyla sonlandırılması, vergi incelemesinde olan konuların dava yoluna gidilmeksizin çözümlenmesi, vergilemede öngörülebilirliğin artırılarak geçmiş vergilendirme dönemleri ile ilgili olası risklerin ortadan kaldırılması, işletme kayıtlarının fiili durumlarına uygun hâle getirilerek kayıtlı ekonomiye geçişin teşvik edilmesi, 6552 sayılı Kanun kapsamında yapılandırılan alacakların, Kanunun öngördüğü şartlar dâhilinde ödeyemeyen borçlulara yeniden bir hak verilerek kamu alacaklarının tasfiyesi öngörülmüştür.

6736 sayılı Kanunla yapılan düzenlemede, diğer yapılandırma kanunlarında olmayan, peşin ödeme indirimi imkanı bulunmaktadır. Ayrıca, pişmanlıkla veya kendiliğinden beyan imkanı, inceleme ve tarhiyat aşamasında bulunan işlemlere getirilen kolaylıklar ve kredi kartıyla ödeme gibi birçok imkan ve kolaylıklar getirilmektedir. Kısaca, varlık barışı denen düzenleme ile de yurtiçi-yurtdışı bazı varlıkların milli ekonomiye kazandırılarak, Ülkemizin ekonomik büyümesine katkı sağlaması öngörülmüştür.

6736 sayılı Kanunun 1. maddesinde, yapılandırmaya konu olacak alacaklar; alacaklı idare, alacak türü ve alacağın dönemi itibarıyla belirlenmiştir. Yapılandırmaya konu alacak içerisinde en fazla alacağın Maliye Bakanlığı-Gelir İdaresi Başkanlığı ile Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı-Sosyal Güvenlik Kurumuna ait olduğu görülmektedir. Yapılandırma kapsamındaki kurum ve kuruluşlar genel olarak şöyledir; Maliye Bakanlığı, Gümrük ve Ticaret Bakanlığı, Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı, Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, Sosyal Güvenlik Kurumu, İl Özel İdareleri, Belediyeler, Orman Genel Müdürlüğü, TOBB, TESK, TÜRMOB ve Türkiye Barolar Birliğidir. Yapılandırmaya konu alacaklar ise; vergi ve vergi cezaları, taşınmaz kültür varlıklarının korunmasına katkı payı, gümrük vergileri ve idari para cezaları, sigorta primleri, topluluk sigortası primleri, emeklilik keseneği ve kurum karşılığı, işsizlik sigortası primi, sosyal güvenlik destek primi ile bu alacaklara ilişkin her türlü faiz, zam, gecikme zammı, gecikme faizi, cezai faiz, gecikme cezası gibi fer’i alacaklar girmektedir. Yapılandırmaya konu olacak alacaklar esas itibarıyla 30/6/2016 tarihi dikkate alınarak belirlenmiştir.

6736 sayılı Kanun kapsamındaki kurumlar ve alacakları özet olarak şöyledir;

  • Maliye Bakanlığı-Gelir İdaresi Başkanlığı: 213 sayılı Vergi Usul Kanunu kapsamına giren vergi, resim, harç ve vergi cezaları ile bunlara bağlı gecikme faizleri, gecikme zamları gibi fer’i alacaklar; Maliye Bakanlığına bağlı tahsil dairelerince takip edilen askerlik, seçim, trafik, nüfus, karayolu taşıma, otoyollar ve köprülerden ihlalli geçiş idari para cezaları ile RTÜK idari para cezaları; vergi dışındaki diğer amme alacakları (ecrimisil, öğrenim ve katkı kredisi alacakları gibi).
  • Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı-Sosyal Güvenlik Kurumu: Sigorta primi, emeklilik keseneği ve kurum karşılığı, işsizlik sigortası primi, sosyal güvenlik destek primi ile bunlara bağlı gecikme cezası ve gecikme zammı alacakları, isteğe bağlı sigorta primleri ve topluluk sigortası primi ile bunlara bağlı gecikme cezası ve gecikme zammı alacakları, idari para cezaları ile bunlara bağlı gecikme cezası ve gecikme zammı, SGK tarafından takip edilen damga vergisi, özel işlem vergisi ve eğitime katkı payı ile bunlara bağlı gecikme zammı alacakları, genel sağlık sigortası prim alacakları.
  • Gümrük ve Ticaret Bakanlığı: 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre gümrük idarelerince takip edilen gümrük vergileri, idari para cezaları, faizler, gecikme faizleri, gecikme zammı alacakları.
  • Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı: Tarımsal amaçlı kooperatifler ve bunların ortaklarına kullandırılan krediler.
  • Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı: Organize sanayi bölgeleri ve küçük sanayi sitesi yapı kooperatiflerine kullandırılan krediler ile kanuni takipte olan krediler.
  • Orman Genel Müdürlüğü: Orman köylüleri ile bu köylülerce kurulan tarımsal kalkınma kooperatiflerine kullandırılan krediler.
  • Belediyelerce Takip Edilen Alacaklar: Vergiler (emlak vergisi,  çevre temizlik vergisi, ilan ve reklam vergisi gibi) ve bunlara bağlı vergi cezaları, gecikme faizleri, gecikme zamları, yol harcamalarına katılma payı, kanalizasyon harcamalarına katılma payı ve su tesisleri harcamalarına katılma payı, belediyelerin ücret alacakları, belediyelerin su, atık su ve katı atık ücreti alacakları ile bunlara bağlı fer’i alacakları, büyükşehir belediyelerinin katı atık ücreti alacakları ile bunlara bağlı fer’i alacakları, büyükşehir belediyeleri su ve kanalizasyon idarelerinin su ve atık su alacakları ile bu alacaklara bağlı faiz, gecikme faizi, gecikme zammı gibi fer’i alacakları.
  • İl Özel İdarelerince Takip Edilen Amme Alacakları: 6183 sayılı Kanun kapsamında takip edilen asli ve fer’i amme alacakları Kanunun kapsamına girmektedir. Ancak, il özel idarelerinin, idari para cezası ve 3213 sayılı Kanundan kaynaklanan özel idare payı alacakları Kanun kapsamı dışında tutulmuştur.
  • TOBB: Oda ve borsaların üyelerinden olan aidat alacakları, navlun hasılatından alınacak oda payları ve borsa tescil ücreti ile TOBB’un oda ve borsalardan olan aidat alacakları.
  • TÜRMOB: Odaların üyelerinden olan aidat alacakları ile TÜRMOB’un odalardan olan birlik payı alacakları.
  • TESK: Odaların üyelerinden olan aidat alacakları, birlik ve federasyonların odalardan olan katılma payı alacakları, TESK’in birlik ve federasyonlardan olan katılma payı alacakları.
  • Türkiye Barolar Birliği: Avukat ve stajyer avukatların baro kesenekleri ile staj kredileri.
  • Çeşitli Kurumlar Tarafından Kesilen İdari Para Cezaları: Bu kapsama;
  • 1111 sayılı Askerlik Kanunu,
  • Mülga  5539 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun,
  • 2839 sayılı Milletvekili Seçimi Kanunu,
  • 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu,
  • 2972 sayılı Mahalli İdareler ile Mahalle Muhtarlıkları ve İhtiyar Heyetleri Seçimi Hakkında Kanun,
  • 3376 sayılı Anayasa Değişikliklerinin Halkoyuna Sunulması Hakkında Kanun,
  • Mülga 3984 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayınları Hakkında Kanun,
  • 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu,
  • 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu,
  • 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun,
  • 6112 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun

hükümlerine göre 30/6/2016 tarihinden önce verilen idari para cezaları girmektedir.

Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına İlişkin 6736 sayılı Kanunla ilgili olarak bu genel değerlendirmeden sonra önümüzdeki dönemlerde hazırlayacağımız kısa çalışmalarla; yapılandırmaya başvuru ve ödeme süreleri, kesinleşmiş vergi ve cezaların yapılandırılması, ihtilaflı alacakların ve inceleme aşamasındaki alacakların yapılandırılması, işletme kayıtlarının düzeltilmesi, pişmanlık veya kendiliğinden beyan ve varlık barışı gibi mükelleflere sağlanan imkan ve kolaylıklardan bahsedeceğiz.

Yorumlarınızı Bize Yazınız
Soru SorYazarlarımızın güncel sorulara cevap verebildiğini göz önünde bulundurarak, lütfen makalenin yayımı tarihten itibaren en geç bir ay içinde sorunuzu yöneltiniz.