Vergi, Maliye, Ekonomi, Sosyal Güvenlik, Ticaret Hukuku Hakkındaki Herşeyyeni e-konomi
Mehmet YILMAZ
07 Şubat 2019Mehmet YILMAZ
64OKUNMA

Mobilya, Beyaz Eşya Ve Otomobildeki Vergi İndirimleri Fiyatları Düşürdü

31 Ekim 2018 tarihinde Mükerrer Resmi Gazete’de yayımlanan 287 numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile yapılan vergi indirimlerine döviz kurunda meydana gelen % 5i27 oranında düşüşte eklenince mobilya, beyaz eşya ve otomobil fiyatları düştü. Yemek odası, yatak odası ve genç odası takımlarında fiyat düşüşleri % 35’i bulurken, beyaz eşyada fiyat düşüşleri % 9,94 ‘ü otomobilde ise % 12,11’i buldu.

Vergi indirimleri enflasyonla mücadele kapsamında etkili olurken satışların geçen yılın aynı aylarının altında kalmasını engelleyemedi.

1. Mobilya Sektörü
287 numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 3. maddesi ile söz konusu kararnamenin ekli 1 sayılı listesinde yer alan malların teslimlerinde %18 olan Katma Değer Vergisi (KDV) oranı %8’e indirilmiştir.

Bu vergi indirimi sonrasında Türkiye İstatistik Kurumu (TUİK) tarafından yayınlanan enflasyon verilerine göre enflasyon madde sepeti içinde yer alan maddelerin fiyatlarında vergi oranının üzerinde indirimler meydana geldi. Bu indirimlere Merkez Bankası verilerine göre ABD dolarında meydana gelen % 5,27’lik düşüş katkı sağlamıştır.

TUİK rakamlarına göre, Ekim 2018 tarihinde 7 bin 402 lira olan yemek odası takımı % 35,33 oranında düşerek Ocak 2019 ayında 4 bin 787 TL oldu. Ekim 2018 tarihinde 9 bin 19 lira olan yatak odası takımı % 35,19 oranında düşerek Ocak 2019 ayında 5 bin 45 TL’ye satıldı. Ekim 2018 tarihinde 5 bin 507 lira olan genç odası takımı fiyatı ise % 34,74 oranında düşerek Ocak 2019 ayında 3 bin 594 TL oldu. Bu 3 ürünün yanında kanepe ve yatak bazası fiyatlarında da indirimler dikkat çekicidir. Bu dönemde sadece tek sandalyenin fiyatında artış görülmüştür.

2. Beyaz Eşya Sektörü
287 numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 6. maddesi ile söz konusu kararnamenin ekli 3 sayılı listesinde yer alan ürünlerde %6,7 olan Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) oranı %0’a indirilmiştir.

Bu ürünlerdeki ÖTV hesaplanırken; KDV den farklı olarak nihai alıcıya teslim esnasındaki fiyatları değil imal edenler veya ithal edenler tarafından teslimlerinde fiyatları üzerinden vergi alınmasıdır. Bu nedenle %6,7 olan vergi oranı nihai teslimlerdeki fiyatlara göre hesaplandığında çok daha düşük kalmaktadır.

Beyaz eşyadaki mobilyaya göre farklı olan bu vergi matrahı uygulamasına rağmen döviz kurunda yaşanan %5,27’lik düşüş nedeniyle indirim oranları %9,94 kadar yükseldi.

Ekim 2018 ayı ile Ocak 2019 ayı fiyatları karşılaştırıldığında derin dondurucu fiyatları %9,94 oranında düşerken, fırında bu oran %9,80 olmuştur.

Televizyon ve bulaşık makinesindeki düşüşler %8’in üzerinde olurken sadece klimada %0,09 oranında artış olmuştur.

Türkiye Beyaz Eşya Sanayicileri Derneği verilerine göre beyaz eşya satışları 2018 yılının Kasım ayında %18 ve Aralık ayında %15 oranında azalmıştır.

3. Otomotiv Sektörü
287 numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 5. maddesi ile söz konusu kararnamenin ekli 2 sayılı listesinde yer alan ürünlerde ÖTV yeniden belirlenmiştir. Beyaz eşya ve mobilya sektörüne göre çok daha karmaşık bir vergilendirme sistemine sahip olan otomobil sektöründe vergi oranları belirlenirken araçların motor silindir hacimleri ile hiçbir vergiye tabi olmamış satış fiyatları dikkate alınmaktadır.

Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile 1600 cc motor gücünün altında ve vergisiz fiyatı 120 bin TL’yi aşmayan araçlarda %15 oranında indirim yapılmıştır. Bu noktada dikkat edilmesi gereken husus TUİK tarafından açıklanan otomobil fiyatları bütün otomobil fiyatlarının ortalamasıdır. Bu nedenle TUİK tarafından açıklanmış ortalama otomobil fiyatları ÖTV indirimi uygulanan ve uygulanmayan araçlar birlikte hesaplanmış fiyatlardır.


TUİK verilerine göre benzinli otomobil fiyatları dizel otomobil fiyatlarına göre daha fazla düşmüştür. Benzinli araçlar Ekim 2018 tarihinden Ocak 2018 tarihine kadar %12,11oranında düşerken dizel araçlarda bu düşüş %9,02 de kalmıştır. Bu nokrada dikkat edilmesi gereken bir husus Ocak 2019 ayında dizel araçların fiyatlarının Aralık 2018 ayına göre artmış olmasıdır.

Otomobil Distribütörleri Derneği verilerine göre Otomobil satışları 2018 yılı Kasım ayında %39,17 oranında, Aralık ayında %38,97 oranında ve Ocak ayında %58,74 oranında azalmıştır.

Sonuç
31 Ekim 2018 tarihinde Mükerrer Resmi Gazete’de yayımlanan 287 numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile yapılan vergi indirimlerine döviz kurunda meydana gelen düşüşte eklenince mobilya, beyaz eşya ve otomobil fiyatları ciddi oranda düşmüştür.

Bu düşüş enflasyonun kontrol alma çabalarında olumlu sonuç verirken beyaz eşya ve otomobil satışlarında meydana gelen azalışı engelleyememiştir. Bu dönemde yemek odası, yatak odası ve genç odası takımları fiyat düşüşleri %35’i bulurken, beyaz eşyada en fazla fiyat düşüşü %9,94 olurken benzinli otomobilde ise fiyatlar ortalama %12,11 oranında düşmüştür.

  1. www.tuik.gov.tr
  2. www.mb.gov.tr
  3. www.resmigazete.gov.tr
  4. www.gib.gov.tr
  5. www.turkbesd.org
  6. www.odd.org.tr