Vergi, Maliye, Ekonomi, Sosyal Güvenlik, Ticaret Hukuku Hakkındaki Herşeyyeni e-konomi
Mahfi EĞİLMEZ
29 Mayıs 2017Mahfi EĞİLMEZ
223OKUNMA

Orta Gelir Tuzağında Son Durum

Dünya Bankası her yılın 1 Temmuz günü ekonomilerin GNI yöntemiyle hesaplanmış gelirlerine göre ülkelerin sınıflandırılmasını yapar. 1 Temmuz 2016 itibariyle yapmış olduğu sınıflandırma şöyle (Kaynak: The World Bank)

Kişi Başına Gelir aralığı (USD)
1.025 USD ve daha düşükDüşük gelirli ülkeler
1.026 – 4.035 USDDüşük orta gelirli ülkeler
4.036 – 12.475 USDÜst orta gelirli ülkeler
12.746 USD ve üstüYüksek gelirli ülkeler

Aşağıdaki grafikte Türkiye’nin kişi başına gelirindeki gelişmeleri dünya ortalama geliriyle karşılaştırmalı olarak sunuyorum (Kaynak: TÜİK, GSYH Hesapları, IMF, WEO Database, April 2017.)

 TR TRTR YeniTR EskiDünyaDünyaDünya
YılGSYHNüfusKB GelirKB Gelir KB Gelir GSYH NüfusKB Gelir
(Milyar TL)(Bin)(TL)(USD)(USD)(USD)(Milyon)(USD)
199871,962.4641.1514.4424.33831,65.931,55.330
1999107,263.3641.6914.0033.90732,76.008,35.446
2000170,764.2692.6564.2294.12933,86.084,55.558
2001245,465.1663.7663.0843.01933,66.160,85.449
2002359,466.0035.4453.5813.49234,76.237,35.563
2003468,066.7957.0074.6984.56539,06.313,46.174
2004577,067.5998.5365.9615.77543,96.390,06.868
2005673,768.4359.8447.3047.03647,56.466,57.351
2006789,269.29511.3897.9067.59751,56.544,07.863
2007880,570.15812.5509.6569.24758,06.621,98.767
2008994,871.05214.00110.93110.44463,76.700,39.500
2009999,272.03913.8708.9808.56160,36.778,88.892
20101.160,073.14215.86010.56010.00365,96.856,69.611
20111.394,574.22418.78811.20510.42873,16.934,210.540
20121.569,775.17620.88011.58810.45974,47.012,210.616
20131.809,776.14823.76612.48010.82276,57.090,410.783
20142.044,577.18226.48912.11210.39578,57.167,910.954
20152.337,578.21829.88511.0149.25774,27.245,310.241
20162.591,079.81432.46310.6508.75075,37.323,210.279

Tabloda TR yeni sütunu, TÜİK’in revize ettiği GSYH serisine göre TR Eski sütunu ise TÜİK’in revize ettiği GSYH’dan önceki GSYH’ya göre hesaplanmış kişi başına gelirleri gösteriyor.

2016 yılı itibariyle değerlendirirsek Türkiye’nin, gerek eski GSYH gerekse yeni GSYH serisine göre üst orta gelirli ülkeler kategorisinde yer aldığını görüyoruz. 

Ben, orta gelir ölçüsü olarak dünyada kişi başına düşen ortalama geliri alıyorum. Dünya GSYH’sını dünyanın o yıl ortası nüfusuna bölüyorum çıkan kişi başına geliri ortalama gelir olarak kabul ediyorum. Bir ülke bu ortalama gelir dolaylarında ise orta gelirli ülke olarak kabul ediyorum. Söz konusu ülke sürekli olarak bu ortalama gelir dolayında ise o zaman da onun orta gelir tuzağına düşmüş olduğunu düşünüyorum.

Şimdi tablodaki Dünya’da ve Türkiye’de yıllar itibariyle kişi başına gelir serisini bir grafik haline getirelim.

Grafiğe baktığımızda Türkiye’nin eski GSYH serisine göre orta gelir tuzağında olduğunu görebiliyoruz. Yeni GSYH serisine göre tuzaktan çıkmış fakat tekrar giriyor gibi görünüyor.

Grafiğe bakınca son dönemde Türkiye’nin orta gelir tuzağından çıkma yolundaki en büyük çabasının GSYH’sını revize etmek olduğu anlaşılıyor. Önümüzdeki yıllarda birkaç defa daha revizyon yaparsak belki orta gelir tuzağından çıkışı sağlayabiliriz.

(Bu yazı, Sn. Mahfi Eğilmez’in özel izni ile yayımlanmaktadır. www.mahfiegilmez.com )

Yorumlarınızı Bize Yazınız
Soru SorYazarlarımızın güncel sorulara cevap verebildiğini göz önünde bulundurarak, lütfen makalenin yayımı tarihten itibaren en geç bir ay içinde sorunuzu yöneltiniz.