Vergi, Maliye, Ekonomi, Sosyal Güvenlik, Ticaret Hukuku Hakkındaki Herşeyyeni e-konomi
Bülent TAŞNazmi KARYAĞDI
13 Aralık 2015Bülent TAŞ/ Nazmi KARYAĞDI
352OKUNMA

Maliye’den Sarı Zarf Yerine Elektronik Tebligat Gelecek

Halk arasında sarı zarf olarak adlandırılan tebligat zarfı, mükellef psikolojisinde olumsuz bir yere sahiptir. Maliye’den gelen her sarı zarftan genellikle ya bir vergi ya bir ceza ya da vergi dairesinde görüşmeye davet yazısı çıkar.

Hiçbir zaman sarı zarftan “Değerli mükellefimiz …Türk Lirası vergiyi fazla ödemişsiniz size iade edebilmemiz için vergi dairenizle temasa geçiniz.” ya da “Saygıdeğer mükellefimiz, vergi yasalarına uyum konusunda göstermiş olduğunuz hassasiyet nedeniyle sizi tebrik ediyor ve bu ayki vergilerinizden %5 indirim hakkı elde ettiğinizi size bildirmek istiyoruz.” gibi yazılar çıkmaz.

Günümüzde vergi, artık sadece maliye bilim dalının ya da hukukun bir konusu olmaktan çıkmış, sosyolojinin, psikolojinin, istatistiğin vb. pek çok bilim dalının kapsama alanına giren bir konu olmuştur.

Vergileme psikolojisi alanında da vergi dairesinden yapılan her tür bildirim veya temasın negatif bir etkiye sahip olduğu bilimsel bir gerçekliktir. Bu gerçeklik bir topluma ya da ülkeye değil ister modern ister ilkel olsun tüm vergi sistemlerinde geçerlidir. Geçmişte Gelir İdaresi Başkanlığında yönetici olarak görev yaptığımız dönemde Hollanda Gelir ve Gümrük İdaresi (Belastingdienst) ile gerçekleştirdiğimiz mükellef hizmetleri projemizde mükellef psikolojisini olumlu yönde etkilemek amacıyla Hollanda İdaresinin, vergi mükellefiyle olan iletişimde sarı zarfı kaldırarak yerine mavi renkli zarfa geçtiği bize ifade edilmişti.


Hollanda Gelir ve Gümrük İdaresinin Yeni Tebligat Zarfı

Türkiye zarfı değiştirmiyor, zarfı kaldırıyor
Son yirmi yıldır her gün bir yenisini yaşamaya alıştığımız dijital devrimlerden birisi de herhalde e-tebligat olsa gerek. Buna göre vergi mükellefi psikolojisini doğrudan etkileye tebligat zarfları artık yılbaşından itibaren tarihe karışıyor.

Gelir İdaresinin kuruluşundan bu yana yani 2005’ten bu tarafa mükellef hakları ve mükellef hizmetleri alanında pek çok yenilikler yapıldı. İşte bunlardan en güncel olanı da artık sarı zarfın tarihe gömülerek elektronik tebligata (e-tebligat) geçilmesidir.

e-tebligat nedir?
Fiziki ortamda yapılan tebligat ile aynı sonucu doğuran elektronik tebligat, Vergi Usul Kanunu (VUK) ve 456 sıra no.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği hükümlerine göre tebliği gereken belgelerin, E-Tebligat sistemi ile mükelleflerin internet vergi dairesinde tanımlanacak elektronik adreslerine tebliğ edilmesidir.

Tüm mükelleflere tebligat elektronik ortamda mı yapılacak?
Türkiye’nin herhangi bir yerindeki vergi dairelerinden birinde (malmüdürlüklerinin vergi mükellefleri hariç)

  • Kurumlar vergisi mükellefi olanlar,
  • Ticari, zirai ve mesleki kazanç yönünden gelir vergisi mükellefi olanlar (Kazançları basit usulde tespit edilenlerle gerçek usulde vergiye tabi olmayan çiftçiler hariç),
  • Ve kendiliklerinden sisteme geçmeyi talep eden mükellefler,

1 Ocak 2016 tarihi itibariyle elektronik tebligat sistemine geçmiş olacaklar.

Buna göre küçük ilçelerde malmüdürlüklerinde vergi mükellefi olan gerçek ve tüzel kişiler ile menkul sermaye iradı, gayrimenkul sermaye iradı, ücret geliri ve diğer kazanç ve irat elde eden gerçek ve tüzel kişiler şimdilik e-tebligat kapsamına girmemektedirler.

KOBİ’lerin %81’i 2014 yılında kamu ile iletişimde internet kullandı. Girişimlerin kamu kurum ve kuruluşları ile iletişimde interneti kullanma oranı 2014 yılında %81,4 oldu. KOBİ’lerde bu oran %81 oldu. Girişimlerin %12,4’ü 2014 yılında web sayfası veya Elektronik Veri Alışverişi (EDI) yoluyla mal/hizmet siparişi alırken, KOBİ’lerde bu oran %10,4 oldu (TÜİK).


Halihazırda vergi mükellefi olup ve yukarıda belirtilen kapsama girenler 2016 başlamadan, sistem başvurularını bağlı bulundukları vergisine yapmak zorundalar.

İlk kez mükellefiyet tesis ettirenlerin ise işe başlama tarihini takip eden 15 gün içerisinde sisteme girmek için vergi dairesine başvurmaları gerekiyor.

İnternet erişimine sahip KOBİ’lerin oranı 2015 yılında %92,2 oldu. Girişimlerde bilişim teknolojileri kullanım araştırmasına(1) göre 10 ve daha fazla çalışanı olan girişimlerin %92,5’i internet erişimine sahip olup, bu oran KOBİ’lerde %92,2 oldu.

Araştırma kapsamındaki girişimlerin bilgisayar kullanım oranı %95,2, web sayfası sahiplik oranı %65,5, İnternete geniş bant bağlantı ile erişim oranı %92,4 iken, en yaygın kullanılan internet bağlantı türü %88,1 ile DSL bağlantı oldu. KOBİ’lerde ise bilgisayar kullanım oranı %95, web sayfası sahiplik oranı %64,6, İnternete geniş bant bağlantı ile erişim oranı %92,2, en yaygın kullanılan İnternet bağlantı türü %88 ile DSL bağlantı oldu (TÜİK).


Sistem nasıl çalışacak?
Sistem uyarınca VUK hükümlerine göre tebliğ edilecek evrakı düzenleyen idareler elektronik tebligat adresi vasıtasıyla tebligat yapacaklar. Bu adres, GİB tarafından internet vergi dairesi (https://intvrg.gib.gov.tr) bünyesinde oluşturulmuş olup bu alana internet vergi dairesi üzerinden erişmek mümkün olacaktır.

VUK hükümlerine göre tebliği gereken evrak, elektronik imza ile imzalanacak ve tebligatı yapan idare adına GİB tarafından tebliğ yapılacak muhatabın elektronik tebligat adresine iletilecektir. Elektronik imzalı tebliğ evrakı, muhatabın elektronik ortamdaki adresine ulaştığı tarihi izleyen beşinci günün sonunda tebliğ edilmiş sayılacaktır. Bu iletime ait olay kayıtları, herhangi bir uyuşmazlığın çözümü için GİB’in dijital arşivlerinde otuz yıl süreyle saklanacaktır.


Grafik: Gelir İdaresi Başkanlığı, http://www.gib.gov.tr/e-Tebligat

e-Tebligat akıllı telefonlarda da olacak 
IPhone, iPad ve Android özelliği taşıyan tüm akıllı telefonlara GİB'in mobil uygulamalarının yüklenebilecek olup bu sayede tebligatlara daha rahat ulaşabilmek mümkün olabilecek.

E. Maliye Bakanı Mehmet Şimşek: E-tebligat sistemi sayesinde Devletin kasasında 115 milyon lira kalacak. (Kaynak: Anadolu Ajansı)


e-tebligat sisteminden çıkmak mümkün mü?
Zorunlu veya isteğe bağlı olarak sisteme dahil olan vergi mükellefleri ancak ölüm, gaiplik veya tüzel kişilerde ticaret sicil kaydının (nevi değişikliği ve birleşme halleri dahil) silinmesi gibi hallerde sistemden çıkabilecekler.

e-tebligat sisteminin faydaları

  • Bilgi güvenliğini ve kişisel verilerin korunmasını sağlar.
  • Hizmet kalitesini arttırır.
  • Belgenin içeriğinin başkaları tarafından değiştirilemeyeceğini garanti eder, güvenilirdir.
  • Fiziki ortamda haftalarca süren tebligat işlemi, elektronik tebligat sistemi ile saniyeler içinde gerçekleştirilir.
  • Elektronik tebligat sisteminde, tebligatın ne zaman yapıldığını, gönderen kurumun ve alıcının kim olduğunu, gönderilen tebligatın ve eklerinin ne olduğunu, görüntülenebildiği için herhangi bir ihtilafa yer bırakmaz.  
  • Fiziki ortamda yapılan tebligatlar ücretli iken E-Tebligat ile yapılan tebligatlarda herhangi bir masraf bulunmadığından bütçeye katkı sağlar.
  • E-Tebligat sistemiyle yapılan tebligatlar, kâğıt, zaman ve enerji tasarrufu sağladığı için doğanın, yeşilin ve insanlığın en büyük dostudur.



Kaynak: ww.gib.gov.tr
Yorumlarınızı Bize Yazınız
Soru SorYazarlarımızın güncel sorulara cevap verebildiğini göz önünde bulundurarak, lütfen makalenin yayımı tarihten itibaren en geç bir ay içinde sorunuzu yöneltiniz.