Vergi, Maliye, Ekonomi, Sosyal Güvenlik, Ticaret Hukuku Hakkındaki Herşeyyeni e-konomi
Bülent TAŞ
21 Şubat 2019Bülent TAŞ
184OKUNMA

Ocak 2019 Bütçe Gelirleri ve Vergi İadeleri Performansı

Ocak ayı bütçe gerçekleşmeleri açıklandı. Buna göre konsolide bazda merkezi yönetim bütçe dengesi 5 Milyar TL civarı fazla vermiştir. Bir önceki yılın Ocak ayında bütçe 1,7 Milyar TL fazla vermişti.

Aşağıda bütçenin gelir ayağı ile vergi iadelerinde gerçekleşen performansın detaylarına yer verilmektedir.

Bütçe Gelirleri
Genel bütçe gelirleri bir önceki yılın Ocak ayına nazaran %70,8 oranında artış gösterdi. Vergi gelirlerindeki artış oranı %7,1 iken vergi dışı gelirlerdeki artış oranı %3.279,5 olarak gerçekleşmiştir. Vergi dışı gelirlerdeki bu sıra dışı artışın nedeni Merkez Bankası karının Ocak ayı içinde avans kâr payı olarak Hazine’ye aktarılmış olmasıdır.

Vergi gelirlerinin bir önceki yılın Ocak ayına nazaran göstermiş olduğu performans aşağıdaki tabloda özetlenmektedir.

 2018 Ocak (Bin TL)2019 Ocak (Bin TL)Değişim
(%)
  I-Vergi Gelirleri 51.995.60955.674.8247,1
     Gelir Vergisi12.926.26314.624.72613,1
     Kurumlar Vergisi       668.0791.078.53161,4
     Veraset ve İntikal Vergisi          41.46840.785-1,6
     Motorlu Taşıtlar Vergisi      4.288.0314.474.8864,4
     Dahilde Alınan Katma Değer Vergisi    8.235.5927.835.982-4,9
     Özel Tüketim Vergisi     11.540.32910.582.453-8,3
        Petrol ve Doğalgaz Ürünleri   5.043.3554.383.796-13,1
        Motorlu Taşıt Araçları     1.294.993385.655-70,2
        Alkollü İçkiler           1.020.1621.628.83859,7
        Tütün Mamulleri     3.673.0313.853.0874,9
        Kolalı Gazozlar         19.54346.549138,2
        Dayanıklı Tüketim ve Diğer Mallar   489.245284.486-41,9
    Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisi     1.677.9602.431.26644,9
    Şans Oyunları Vergisi       132.308141.3336,8
    Özel İletişim Vergisi     334.632305.387-8,7
    Gümrük Vergileri    824.9441.047.23226,9
    İthalde Alınan Katma Değer Vergisi   6.650.4698.139.47922,4
    Damga Vergisi 1.697.8631.970.53916,1
    Harçlar     2.944.1842.957.1620,4
      Yargı Harçları325.285346.4376,5
      Noter Harçları244.888253.3703,5
      Vergi Yargısı Harçları465723,9
      Tapu Harçları 920.509561.234-39,0
      Pasaport ve Konsolosluk Harçları 71.25587.82623,3
      Gemi ve Liman Harçları  1.9035.131169,6
      İmtiyaz name, Ruhsatname ve Diploma H. 11.98713.26810,7
      Trafik Harçları 37.86247.94326,6
      Diğer Harçlar 1.330.4491.641.89623,4

Tablodan görüleceği üzere, kurumlar vergisi ile banka ve sigorta muameleleri vergisi performansı bütçe kanununda öngörülen artış oranlarının üzerindedir. Özellikle banka ve sigorta muameleleri vergisi artan faiz oranlarına paralel olarak %45 oranında artış kaydetmiştir.

Buna karşılık tüketim üzerinden alınan dahilde KDV, özel tüketim vergisi, özel iletişim vergisi ve harçların performansı hiç iç açıcı değildir. Ekonominin dinamikleri bakımından gösterge niteliğinde olan araçlarından alınan ÖTV %70 oranında azalmıştır. Benzer şekilde tapu harçları %39 oranında azalmıştır.

Vergi İadeleri
Vergi İadelerindeki Ocak ayı performansı aşağıdaki tabloda özetlenmektedir.

 Ocak 2018 (Bin TL)Ocak 2019 (Bin TL)Değişim (%)
Vergi İadeleri4.700.6886.631.37541,1
Gelir Vergisi376.126335.353-10,8
Kurumlar Vergisi91.503169.72185,5
Veraset ve İntikal Vergisi2.2301.770-20,6
Motorlu Taşıtlar Vergisi3.6596.74484,3
Dahilde Alınan Katma Değer Vergisi4.042.5645.968.80747,6
        Beyana Dayanan KDV1.289.8621.808.14940,2
        Tevkif Suretiyle Kesilen KDV50.90959.55017,0
        İhracatta KDV2.701.7934.101.10851,8
Özel Tüketim Vergisi53.33055.0883,3
Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisi1.505274-81,8
Özel İletişim Vergisi992-98,0
 Gümrük Vergileri20.71715.433-25,5
İthalde Alınan Katma Değer Vergisi4.6084.578-0,7
Damga Vergisi76.51624.275-68,3
Harçlar27.49148.67977,1

Vergi iadeleri toplamda bir önceki yılın Ocak ayına nazaran %41 oranında artmıştır. İade önemli ölçüde KDV iadelerinden oluşmaktadır. Oran indiriminden kaynaklanan KDV iadeleri %40,2 oranında, tevkifat nedeniyle yapılan KDV iadesi %17 oranında artış göstermişken ihracat nedeniyle KDV iadesi %51,8 oranında artış göstermiştir. İadelerin hız kazandığı anlaşılıyor.