Vergi, Maliye, Ekonomi, Sosyal Güvenlik, Ticaret Hukuku Hakkındaki Herşeyyeni e-konomi
Fatih Mehmet BAL
22 Ekim 2018Fatih Mehmet BAL
630OKUNMA

Defter Tutmada Yeni Dönem: Defter Beyan Sistemi

Teknolojinin günlük hayatımızın hemen her bölümünün içine dâhil olduğu düşünüldüğünde, vergi sisteminin bunun dışında kalması düşünülemezdi. E-Defter, E-Fatura, E-Tebligat derken Gelir İdaresi Başkanlığı yeniliklerine bir yapıtaşı daha ekledi.

Defter Beyan Sistemi.

Vergi Usul Kanunu’nun 172 nci maddesinde defter tutma zorunluluğu olan mükellefler belirtilmiş olup; bu tutulması gereken defterleri ise aynı Kanunun Mükerrer 242 nci maddesine istinaden elektronik ortamlarda tutulması vb. yetkilerin Hazine ve Maliye Bakanlığı’na verildiği belirtilmiştir. Bu yetkiye istinaden VUK 486 Sıra Nolu Genel Tebliğ ile Defter Beyan sistemi uygulamaya konulmuştur.

Defter Beyan sistemini işletme hesabı esasına göre defter tutan mükellefler, basit usulde ticari kazancı olan mükellefler ile serbest meslek erbaplarının kullanmaları zorunlu tutulmuştur. Sistem ile bu mükelleflerin tutmak zorunda oldukları defter kayıtlarının elektronik ortamda oluşturulması ve saklanması ile bürokratik işlemlerin azaltılması amaçlanmıştır.

Sisteme başvuruyu mükelleflerin kendileri veya sözleşme imzaladıkları meslek mensupları yapabileceklerdir. Basit usul mükelleflerin başvurusunu ise kendilerinin dışında sözleşme imzaladıkları meslek mensupları ile meslek odaları da yapabilmektedir.

Sistemi kullanması zorunlu olan mükelleflerden bu yükümlülük basit usul mükellefler ile serbest meslek erbapları için 1/1/2018 tarihinde başlamış olup; diğer mükellefler için ise 1/1/2019 tarihinde başlayacaktır.

Basit usulde ticari kazanç sahiplerinin sisteme başvuru son tarihleri 30/09/2018 idi. Bu mükelleflerin 31/10/2018 tarihine kadar 30/4/2018 ile 31/7/2018 tarihine kadar kayıt edilmesi gereken alış ve giderleri ile satış ve hasılatlarına ilişkin üçer aylık kayıtlarını sisteme işlemeleri gerekmektedir.

Normal koşullarda başvuruların ise işe başlama bildiriminin yapıldığı günü izleyen yedinci iş günü sonuna kadar yapılması gerekmektedir. Basit usul mükellefiyetten işletme hesabına göre defter tutacak mükelleflerin defter tutmaya başlamadan önceki takvim yılının son gününe kadar sisteme kayıt işlemini gerçekleştirmeleri gerekmektedir.

Defter Beyan sistemi ile gelir ve giderlerin elektronik ortama kaydedilerek saklanması sağlanabilir, verilmesi gereken beyanname, bildirim ve dilekçelerin elektronik ortamda gönderilmesi ve fatura, serbest meslek makbuzu gibi Vergi Usul Kanunu’nca düzenlenmesi zorunlu belgeler düzenlenebilir.

Bu uygulamada işletme defteri, çiftçi işletme defteri, serbest meslek kazanç defteri, amortisman defteri, ambar defteri ve bitim işleri defteri tutulabilmektedir. Söz konusu işlemlerin kayıt zamanı ise ait oldukları katma değer vergisi beyannamesinin verilmesi gereken son güne kadardır. Takvim yılının son ayına ait kayıtlar ise ilgili yılın gelir vergisi beyannamesinin verilmesi gereken gün sonuna kadar yapılmalıdır. Basit usul mükelleflerin ise üçer aylık kayıtları izleyen ayın sonuna kadar sisteme kaydedilmelidir. Unutulmamalıdır ki Defter Beyan sistemini kullanmakla yükümlü mükelleflerin kâğıt ortamında tuttukları defterlerin geçerliliği bulunmamaktadır.

Yine sistem üzerinden Yıllık Gelir Vergisi Beyannamesi, Gelir Geçici Vergi Beyannameleri, Muhtasar Beyannamesi, Muhtasar ve Prim Hizmet Beyannamesi ve KDV Beyannamesi gönderilebilmektedir. Göndermiş olduğunuz beyannameleri sistem üzerinden görüntüleme işlemlerini gerçekleştirebilirsiniz.

Bir diğer husus da Vergi Usul Kanunu’na göre düzenlenme zorunluluğu bulunan fatura, fatura yerine geçen vesikalar, gider pusulası, serbest meslek makbuzu, müstahsil makbuzu, sevk irsaliyesi gibi belgelerin sistem vasıtasıyla tanzim edilebilme imkânının getirilmiş olmasıdır.

Eğer farklı kurumlardan defter veya belgelerin ibrazı istenirse, ibraz süresinin son gününden en az 10 gün önce ilgili vergi dairenize başvurarak kayıtları talep edebilirsiniz.

Defter Beyan Sistemi’ne www.defterbeyan.gov.tr adresi üzerinden kayıt olarak giriş yapabilmekte ve kullanabilmektesiniz.

Bu sistemi;

  • Kurumlar vergisi mükelleflerinden kendilerine Hazine ve Maliye Bakanlığı’nca işletme hesabı esasına göre defter tutmalarına izin verilenler mükellefler,
  • Bilanço usulüne göre defter tutan mükellefler,
  • Gelirleri ücret, gayrimenkul sermaye iradı, menkul sermaye iradı ya da diğer kazanç ve iratlardan oluşan mükellefler

kullanamayacaktır.