Vergi, Maliye, Ekonomi, Sosyal Güvenlik, Ticaret Hukuku Hakkındaki Herşeyyeni e-konomi
Timur ÇAKMAK
12 Nisan 2017Timur ÇAKMAK
166OKUNMA

Aralık 2016 Dönemine Ait Ödemesi Ekim 2017 Tarihine Ertelenen Primlerin Gider Yazılmasına Maliye’den Engel!

Geçtiğimiz 2016 yılına ilişkin 4.Geçici Vergi döneminde vergicilerin sıkça tartıştığı konulardan biri de, 2016 yılı Aralık ayına ait olup da ödemesi, Ocak 2017 dönemine kadar yapılması gereken işçi ve işveren SGK prim ödemelerinin, 6770 sayılı kanun ile ertelendiği tarih olan 2017 yılı Ekim ayına kadar ödenmesi halinde, bu tutarların 2016 yılı 4. Geçici vergilendirme döneminde gider yazılıp yazılmayacağı hususuydu.

Malum Gelir Vergisi Kanununun 40. maddesi ticari kazançtan indirilecek giderleri düzenlemekte ve söz konusu maddenin ikinci fıkrasında ise hizmetli ve işçilerin sigorta primleri ve emekli aidatlarının indirim konusu yapılabileceği belirtilmiş ve söz konusu sigorta prim ve emekli aidatlarının indirim konusu yapılabilmesi için de aynı fıkradaki parantez içi hükümde bu prim ve aidatların geri istenmemek üzere Türkiye’deki kâin bir sigorta şirketine veya emekli ve yardım sandıklarına ödenmiş olması ve emekli ve yardım sandıklarının tüzel kişiliği haiz bulunmaları şart koşulmuştur. Dolayısıyla sigorta primlerinin gider yazılabilmesi için ödenmesi gerekliliğine ilişkin ilk düzenleme GVK 40/2 parantez içi hükümle getirilmiştir.

Yine benzer bir düzenlemeyi 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 88/11. maddesinde görmek mümkün. Buna göre;  SGK’ya fiilen ödenmeyen prim tutarlarının, gelir vergisi ve kurumlar vergisi uygulamasında gider yazılamayacağı hükme bağlanmıştır.

Konuyla ilgili olarak 174 no.lu GV Genel Tebliğinde yapılan açıklamaya göre, 506 sayılı Kanunun 3917 sayılı Kanunla Değişik 80. maddesinin birinci fıkrasında, "İşveren, bir ay içinde çalıştırdığı sigortalıların primlerine esas tutulacak kazançlar toplamı üzerinden, bu kanun gereğince hesaplanacak prim tutarlarını ücretlerinden kesmeye ve kendisine ait prim tutarlarını da bu miktara ekleyerek en geç ertesi ayın sonuna kadar Kuruma ödemeye mecbur olduğu belirtildikten sonra aynı maddenin üçüncü fıkrasında da "Kuruma ödenmeyen prim Gelir ve Kurumlar Vergisi uygulamasında gider yazılmaz." hükmü yer almıştır.

Ayrıca, söz konusu Tebliğ’in aynı bölümünde; SSK priminin gider olarak dikkate alınabilmesi için, bu primlerin Sosyal Sigortalar Kurumuna fiilen ödenmiş olması gerektiği, bu nedenle, sigorta primleri, dönemine ve ait olduğu yıla bakılmaksızın fiilen ödendiği tarihte gider yazılacağı belirtilmiş ve ilave olarak 506 sayılı Kanunun 80 inci maddesi gereğince bir aya ait sigorta primleri ertesi ayın sonuna kadar ödenebileceğinden, Aralık ayına ait olan sigorta primlerinin ertesi yılın Ocak ayı içinde ödenmesi durumunda bu primler Aralık ayının gideri olarak dikkate alınabileceği belirtilmiştir.

6770 sayılı Kanunun 28. maddesiyle 5510 sayılı Kanuna eklenen Geçici 72. maddeye baktığımızda ise sigortalıları çalıştıran özel sektör işverenlerinden 2016 yılı Aralık ayı için aynı Kanunun geçici 68. maddesi kapsamında Hazine katkısını hak edenlerden, ilgili aylarda Hazine katkısı hesabında alınacak prim ödeme gün sayısının günlük 60 TL ile çarpımı soncu bulunacak sigorta primine esas kazanç tutarı üzerinden hesaplanacak 2016 yılı Aralık ayına ait sigorta prim tutarları, 2017 yılı ekim ayı içerisinde Kurumca belirlenecek tarihe kadar ödemeleri halinde bu aylara ilişkin primler süresinde ödenmiş sayılacağı hüküm altına alınmıştır.

Dolayısıyla bir taraftan Aralık 2016 dönemine ilişkin sigorta primlerinin bir sonraki yılın Ocak ayı içinde ödenmesi halinde GV ve KV açısından gider olarak dikkate alınacağına ilişkin 174 Seri No.lu GV Genel Tebliğindeki açıklama, diğer taraftan Aralık 2016 dönemine ilişkin 6770 sayılı Kanunun 28. maddesi ile belirtilen sigorta primlerinin 2017 Ekim ayında ödenmesi halinde zamanında ödenmiş sayılacağına ilişkin Kanun hükmü dikkate alındığında, 2016 Aralık dönemindeki bir prim borcunun 2017 yılı Ekim ayı sonuna kadar ödenmesi halinde gerek GVK 40/2 gerek 5510 Sayılı Kanunun 81/11 inci maddedeki “ödeme” şartının yerine getirileceği ve söz konusu prim tutarlarının 2016 yılına ilişkin 4. Geçici Vergi döneminde gider yazılabileceği yorumu yapılabilir.

Ancak konuya ilişkin Mersin Vergi Dairesi Başkanlığının 11 Nisan 2017 tarihli vermiş olduğu Özelgeye bakıldığında, söz konusu SGK prim ödemelerinin aşağıdaki gerekçe ile 2016 yılına ilişkin olarak gider yazılamayacağı belirtilmiştir.

“SGK primlerinin gider olarak dikkate alınabilmesi için, bu primlerin Sosyal Güvenlik Kurumuna fiilen ödenmiş olması gerektiğinden, dönemine ve ait olduğu yıla bakılmaksızın sigorta primleri fiilen ödendiği tarihte kazancın tespitinde gider olarak  dikkate alınabilecek olup, ilgili mevzuat gereği bir aya ait sigorta primleri ertesi ayın sonuna kadar ödenebileceğinden yalnızca Aralık ayına ait olan sigorta primlerinin ertesi yılın Ocak ayı içinde ödenmesi durumunda Aralık ayının gideri olarak dikkate alınması mümkün bulunmaktadır.

Dolayısıyla, 5510 sayılı Kanunun geçici 72 inci maddesi ile yapılan düzenlemeye göre Aralık 2016 dönemine ilişkin sigorta primlerinin 2017 takvim yılının Ekim ayında ödenmesi mümkün olsa da, 174 Seri No.lu Gelir Vergisi Genel Tebliğinde yer alan açıklamalar çerçevesinde Aralık ayına ilişkin primler ancak ertesi yılın Ocak ayı içinde ödenmesi durumunda Aralık ayının gideri olarak dikkate alınabileceğinden, 2017 yılı Ocak ayı içinde ödenmeyen 2016 Aralık ayına ait sigorta primlerinin 2016 yılı kazancının tespitinde gider olarak dikkate alınması mümkün bulunmamaktadır. “

Ancak şunu ifade etmek gerekir ki, aralık dönemine ilişkin bir sigorta primi bir sonraki yılın ocak ayında ödenmesi halinde gider yazabilmek genel olarak dönemsellik ilkesi gereği kanunen mümkün iken, yine yeni bir kanun ile ödeme tarihinin ertelenmesi ve bu kanuna göre belirtilen tarihe kadar yapılacak ödemelerin “süresinde yapılmış olduğu” kabul edilirken, söz konusu Özelge ile sadece bir sonraki yıl Ocak ayına kadar yapılacak ödemelerin gider yazılmasının kabul edilebileceği ve 6770 sayılı kanun ile ödeme süresinin uzatılmış olsa da 2016 Aralık ayına ilişkin prim ödemelerinin Ocak ayından sonra ödenmesi halinde 4. Geçici Vergide gider olarak indiriminin kabul edilmeyeceğinin belirtilmesi, hem dönemsellik ilkesine hem de 6770 sayılı Kanunun 28. maddesine aykırı olduğu düşünülmektedir.

Sonuçta 6770 sayılı Kanun Türkiye’nin 2016 yılında yaşadığı olağanüstü olaylar ve bunun akabinde ekonomideki daralmaları açmak ve ekonominin gelişimini desteklemek amacıyla işverenlere bir destek sağlamak amacıyla getirilmiştir. Dolayısıyla bir taraftan Kanun ile getirilen bu desteği bir genel tebliğ açıklamasıyla, dönemsellik ilkesine uygun bir şeklide gider yazılmasının engellenmemesi gerektiği açıktır.

Nihayetinde ödenmeyen SGK priminin gider yazılması mümkün değildir. Ancak burada 6770 sayılı kanun ile getirilen prim vadesi ertelemesinin dönemsellik ilkesine aykırı olarak yorumlanmaması ve yapılan prim ödemelerinin bir şekilde 2016 yılına ilişkin gider yazılması gerektiğini düşünüyoruz.

Yorumlarınızı Bize Yazınız
Soru SorYazarlarımızın güncel sorulara cevap verebildiğini göz önünde bulundurarak, lütfen makalenin yayımı tarihten itibaren en geç bir ay içinde sorunuzu yöneltiniz.