Onur GÖK
Onur GÖK

Damga Vergisinin Gider Olarak Dikkate Alınabilmesi İçin Ödenmesi Şart mıdır?

8925

Gelir Vergisi Kanunu’nun 40. maddesinde indirim konusu yapılacak giderler sayılmış olup maddenin birinci fıkrasının (6) numaralı bendinde de, işletme ile ilgili olmak şartıyla; bina, arazi, gider, istihlak, damga, belediye vergileri, harçlar ve kaydiyeler gibi ayni vergi, resim ve harçların safi kazancın tespitinde gider olarak indirilebileceği belirtilmiştir.

Yukarıda yer verilen kanun metninde söz konusu ayni vergi resim ve harçlar için ödenme şartı aranmaz iken idare muhtelif tarihlerde verdiği özelgelerde(1) damga vergisinin kazancın tespitinde gider olarak dikkate alınabilmesi için ödenmesi gerektiğini ifade etmiştir. Ayrıca damga vergisinin tahakkuk ettiği dönemde değil ödendiği tarihte kazancın tespitinde dikkate alınabileceği de yine mezkur özelgelerde ifade edilmiştir.

Vergi kanunlarımız açısından vergi alacağı; vergi kanunlarının vergiyi bağladıkları olayın vuku ve hukuki durumun tekemmülü ile doğar. Yedi gelir unsurundan birisi olan ticari kazançlar de elde etme yani vergiyi doğuran olay tahakkuk esasına bağlanmıştır.

Bu hususa ilişkin olarak verilen bir özelgede “tahakkuk esası ilkesinde, gelir veya giderin miktar veya mahiyet itibariyle kesinleşmiş olması, yani geliri veya gideri doğuran işlemin eksiksiz tekemmül etmesinin yanı sıra, miktarının ve işlemden kaynaklanan alacağın veya borcun ödeme şartlarının da belirlenmiş olması gereklidir. Ticari kazancın elde edilmesi tahakkuk esasına bağlanmış bulunduğundan, bir gelir unsurunun özel bir düzenleme bulunmadığı sürece, mahiyet ve tutar itibariyle kesinleştiği dönem kazancının tespitinde dikkate alınması gerekmektedir.”(2) denilmiştir.

Yılmaz Özbalcı; ticari kazancın tespitinde, hasılat bakımından olduğu gibi giderler yönünden de tahakkuk esasının geçerli olacağını ifade etmiş (3); Hasan Yalçın ise konuya ilişkin olarak, “Kanun maddesinden açıkça anlaşılacağı üzere söz konusu vergi, resim ve harçların kurum kazancından indirim konusu yapılabilmesi için işletme ile ilgili olması gerekmektedir. Ayrıca anılan vergi, resim ve harçların gider yazılması için tahakkuk etmeleri yeterli olup ödenmeleri şart değildir.” demiştir.(4)

Ticari kazancın tespitinde kabul edilen tahakkuk esası giderler için de geçerlidir. Uygulamada birçok yargı kararında da giderlerde tahakkuk esasının geçerli olduğu belirtilmiştir. Bu açıklamalar çerçevesinde gerek gelir vergisi gerekse kurumlar vergisi matrahının tespitinde damga vergisinin gider olarak dikkate alınabilmesi için tahakkuk etmesi yeterli olup, ödeme şartının aranmasının kanunen bir dayanağı bulunmamaktadır.  

  1. 15.11.2011 tarih ve B.07.1.GİB.4.99.16.02-GVK-40/1-148 sayılı özelge, 22.08.2011 tarih ve B.07.1.GİB.4.16.16.01-KV-10-60-178 sayılı özelge, 11.05.2010 tarih ve B.07.1.GİB.4.27.15.01-10-515-38-5 sayılı özelge, 11.05.2010 tarih ve B.07.1.GİB.4.27.15.01-10-515-32-4 sayılı özelge, 16.01.2013 tarih ve 64597866-125[6-2013]-2 sayılı özelge.
  2. 16.01.2013 tarih ve 64597866-125[6-2013]-2 sayılı özelge
  3. Yılmaz Özbalcı, Gelir Vergisi Kanunu Yorum ve Açıklamaları , Şubat 2012, s:424
  4. Hasan Yalçın, Giderler , 4.Baskı,Ocak 2010 ,s:603
YASAL UYARI : Yayınlanan köşe yazısı/haberin tüm hakları yazara aittir. Yazar adı ve "vergialgi.net" internet sitesi adı kullanılmadan alıntı yapılamaz.