Atilla BUDAK
Atilla BUDAK

Kat Karşılığı mı Hâsılat Paylaşımı mı?

1970

Mükelleflerin ellerinde bulunan arsalarını müteahhitlere kat karşılığı vermeleri ülkemizde çok yaygın bir uygulamadır. Her ne kadar Kanun ve Tebliğ bazında herhangi bir belirleme yapılmış olmasa da kat karşılığı arsa sahibine verilen dairelerin yıl içerisinde farklı tarihlerde birden fazla defa satışının yapılması İdare tarafından ticari bir işlem olarak yorumlamaktadır. Bu durumda geçmişe dönük mükellefiyet tesis edilmekte ve beyanname verilmeyen dönemler için usulsüzlük cezaları kesilmektedir.

 

Arsa sahipleri ise kat karşılığı aldıkları daire veya işyerlerinin satışı esnasında ticari kazanç kapsamına girmek istemediklerinden son zamanlarda hâsılat paylaşımı esasını benimsemişlerdir. Bu yöntemde arsa sahibine herhangi bir konut veya işyeri teslimi yapılmamakta, söz konusu daireler müteahhit (yüklenici) tarafından satıldıkça arsa sahibine hasılattan pay verilmektedir. Bu yaklaşımda herhangi bir ticari faaliyet oluşmadığından İdare arsa sahibi adına mükellefiyet tesisi yapmamakta ve böylece beyanname verme külfeti de doğmamaktadır.

 

Bununla birlikte Bakanlar Kurulu tarafından imzalanarak Meclise sevk edilen yeni Gelir Vergisi Kanun tasarısında ise işler biraz değişmektedir. Tasarıya göre kat karşılığı yerine hâsılat paylaşımı esasını seçenler kayıtsız şartsız ticari kazanç kapsamına alınmışlardır. Dolayısıyla doğrudan beyanname vermek, fatura düzenlemek ve katma değer vergisi hesaplamak zorunda kalacaklardır. Oysaki kat karşılığı daire alan arsa sahipleri ise tasarıya göre belli şartlar dâhilinde ticari kazanç kapsamına alınacaklardır.

 

180 derece değişen bu uygulama karşısında arsalarını kat karşılığı veya hâsılat paylaşımı esasına göre müteahhide verecek arsa sahiplerinin kararlarını verirken bu durumu da göz önüne almalarında büyük fayda bulunmaktadır. Zira arsa sahibi açısından bugün başlayan bir inşaat sözleşmesi karşılığında elde edilecek gelir için yeni Kanun esas alınacaktır.

 

YASAL UYARI : Yayınlanan köşe yazısı/haberin tüm hakları yazara aittir. Yazar adı ve "vergialgi.net" internet sitesi adı kullanılmadan alıntı yapılamaz.